Nam châm Ferrite là loại nam châm vĩnh cửu được sử dụng phổ biến trong ngành điện tử, đặc biệt là thiết bị âm thanh như loa, ampli, micro, cũng như nhiều ứng dụng công nghiệp. Tuy nhiên, trong quá trình sử dụng, không ít người thắc mắc vì sao nam châm Ferrite bị mất từ tính hoặc lực hút giảm dần theo thời gian. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ bản chất của nam châm Ferrite, mức độ từ tính và nguyên nhân chính chúng bị mất từ tính.
Nam châm Ferrite là gì? Có mạnh không?
Nam châm Ferrite là loại nam châm vĩnh cửu được sản xuất từ hợp chất oxit sắt (Fe₂O₃) kết hợp với kim loại như Strontium hoặc Barium. So với các loại nam châm đất hiếm như Neodymium, nam châm Ferrite có lực từ yếu hơn nhưng bù lại có khả năng chống ăn mòn tốt và giá thành rẻ, phù hợp với sản xuất đại trà.
Khi được hỏi nam châm Ferrite có mạnh không thì câu trả lời là mạnh ở mức trung bình. Loại nam châm này sở hữu một số thông số như lực kháng từ (Hc) khoảng 3 – 6 kOe, nhiệt độ làm việc tối đa khoảng 250°C, khả năng chống ăn mòn tốt và đặc tính cơ học cứng nhưng giòn. Tuy có lực hút thấp hơn đáng kể so với Neodymium nhưng nam châm Ferrite đáp ứng tốt yêu cầu kỹ thuật trong các ứng dụng như loa, động cơ nhỏ, quạt điện, cảm biến,….

Vì sao nam châm Ferrite bị mất từ tính?
Nam châm Ferrite bị mất từ tính do nhiều yếu tố tác động từ môi trường và điều kiện sử dụng. Dưới đây là các nguyên nhân phổ biến nhất.
- Nhiệt độ cao là yếu tố gây ảnh hưởng lớn nhất đến từ tính của nam châm Ferrite.
Mặc dù có khả năng chịu nhiệt lên đến 250°C, nhưng khi vượt quá giới hạn này các miền từ (magnetic domains) bị xáo trộn, cấu trúc định hướng từ bị phá vỡ và từ tính giảm mạnh hoặc mất vĩnh viễn. Nếu nhiệt độ đạt đến điểm Curie (khoảng 450°C đối với Ferrite), nam châm sẽ mất hoàn toàn khả năng từ hóa. Hiện tượng này gọi là khử từ do nhiệt.
- Nam châm Ferrite có cấu trúc dạng gốm nên rất cứng nhưng giòn và dễ vỡ. Khi bị rơi hoặc va chạm mạnh sẽ khiến cấu trúc vi mô bên trong bị rối loạn, sự sắp xếp của miền từ thay đổi, lực từ suy giảm. Đây là lý do vì sao cần bảo quản nam châm Ferrite cẩn thận, tránh va đập trong quá trình vận chuyển và lắp đặt.
- Khi nam châm Ferrite tiếp xúc với nam châm mạnh hơn, từ trường công nghiệp lớn hay thiết bị có từ trường cao như MRI và nếu từ trường bên ngoài có chiều ngược lại, đủ mạnh, nó khiến đảo chiều từ hóa, triệt tiêu một phần lực từ. Hiện tượng này gọi là khử từ do từ trường ngoài.
- Trong một số trường hợp hiếm gặp, nhưng cũng là lý do khiến nam châm Ferrite bị mất từ tính đó là nhiệt độ cực thấp (dưới -40°C). Nó sẽ tác động gây co rút vật liệu, làm thay đổi cấu trúc từ dẫn đến mất từ hóa vĩnh viễn ở một số dòng Ferrite. Tuy nhiên, điều này ít xảy ra trong điều kiện sử dụng thông thường.
- Dù được gọi là nam châm vĩnh cửu, nhưng Ferrite vẫn có thể suy giảm từ tính nhẹ theo thời gian. Thông thường, nếu bảo quản tốt, mức suy giảm của Ferrite chỉ khoảng 1–3% trong 10 năm. Nếu điều kiện môi trường khắc nghiệt, mức giảm có thể cao hơn. Đây là quá trình lão hóa tự nhiên do biến đổi vi cấu trúc tinh thể.
- Nam châm Ferrite có khả năng chống ăn mòn tốt hơn nam châm đất hiếm, nhưng nếu tiếp xúc lâu với nước, ngâm trong môi trường ẩm cao hay bị nứt làm lộ cấu trúc bên trong thì khả năng từ tính vẫn có thể bị ảnh hưởng theo thời gian.

Cách hạn chế nam châm Ferrite bị mất từ tính
Khi sử dụng và bảo quản đúng cách, nam châm Ferrite có thể hoạt động ổn định trong nhiều năm mà không suy giảm đáng kể. Để kéo dài tuổi thọ và hạn chế mất từ tính ở nam châm Ferrite, bạn nên chú ý tới những điều sau:
- Tránh để nam châm Ferrite tiếp xúc ở nhiệt độ vượt quá 250°C
- Không đặt Ferrite gần nguồn từ trường mạnh ngược chiều
- Hạn chế sự va đập và làm rơi nam châm Ferrite
- Bảo quản nam châm Ferrite ở nới thoáng mát, khô ráo.
- Tránh để Ferrite tiếp xúc với các hóa chất ăn mòn
- Sử dụng nam châm Ferrite đúng mục đích để đạt hiệu quả cao.
Nam châm Ferrite bị mất từ tính chủ yếu do nhiệt độ cao, va đập mạnh, từ trường đối kháng hoặc lão hóa tự nhiên. Mặc dù không mạnh bằng nam châm đất hiếm, nhưng Ferrite vẫn là lựa chọn kinh tế và bền bỉ trong nhiều ứng dụng điện tử và công nghiệp. Hiện loại nam châm này đang được phân phối chính hãng với giá tốt tại KOS. Ngoài Ferrite, KOS còn cung cấp nhiều loại nam châm cao cấp khác như nam châm dẻo, nam châm nâng tay gạt, nam châm bộ lọc, nam châm vĩnh cửu, nam châm viên,…Nếu bạn còn bất kỳ thắc mắc nào liên quan tới nam châm Ferrite hoặc các loại nam châm khác, xin vui lòng liên hệ với KOS qua hotline để được tư vấn, giải đáp chi tiết nhé.
Viết bình luận